Gemeenten: publieke taak

Investeren in Meewind als publieke taak

Als gemeenten een bijdrage willen leveren aan Meewind, moeten zij zich de vraag stellen of het doel en de wijze waarop het doel wordt bereikt tot de publieke taak van gemeenten behoort. Bancaire activiteiten behoren niet tot de publieke taak, maar voor het overige is het begrip 'publieke taak' niet nader in de wet omschreven. Decentrale overheden zijn autonoom. Het vertrekpunt is dat zij hun verantwoordelijkheid nemen. Het is de gemeenteraad, die het kader van de publieke taak bepaalt.

Gemeenten die overwegen om in Meewind te investeren, moeten zodoende een aantal vragen beantwoorden:

1. Met welk doel vindt de investering in Meewind plaats?

Meewind vraagt gemeenten te investeren in een fonds dat risicodragend kapitaal beschikbaar stelt om windparken op zee realiseren.

De vraag dient meerdere doelen:

• Vergroten van het maatschappelijk draagvlak: het vormen van een breed maatschappelijke draagvlak is essentieel om de transitie naar een duurzame energie-economie te kunnen realiseren. Meewind draagt daaraan bij door gemeenten, particulieren en bedrijven middels investeringen in duurzame energie te betrekken bij de transitie en hen te laten profiteren van de rendementen.

• CO₂ reductie: door de Europese Unie en de Nederlandse regering zijn CO₂-reductiedoelstellingen geformuleerd. Via het Klimaatakkoord zijn deze deels naar gemeenten doorvertaald. Gemeenten hebben dus een taak in het oplossen van het klimaatvraagstuk. Het windmolenpark van Meewind biedt gemeenten de mogelijkheid om deze taak concreet in te vullen. De opgewekte stroom van het Meewindpark (360 GWh per jaar) komt overeen met het elektriciteitsgebruik van bijna 170.000 gezinnen (2,5 personen per gezin) en voorkomt de uitstoot van 213.000 ton CO₂ per jaar.

• Stimulering regionale economie en onafhankelijke energievoorziening: door te investeren in windenergie wordt Nederland minder afhankelijk van buitenlandse energieleveranciers. Daarbij is de realisatie en opbrengst van offshore windparken een economische kans voor de regio. Regionaal-economisch beleid wordt algemeen als een gemeentelijke taak beschouwd.

• Rendement op investering: het rendement op de beleggingen kan fluctueren. Voor de investering in offshore windparken geldt dat de opbrengsten voor een belangrijk deel worden gegenereerd door de verkoop van elektriciteit. De SDE-regeling (Stimuleringsregeling Duurzame Energieproductie) heeft een stabiliserende werking op de inkomsten.

2. Kan dit doel tot de publieke taak gerekend worden?

De boven vermelde toelichting op de doelstellingen van investeren in Meewind geeft aan dat gemeenten goede grond hebben om dit als een gemeentelijke taak te kunnen beschouwen en derhalve conform de Wet Financiering Decentrale Overheden (Fido) artikel 2 lid 1 geoorloofd zijn om te investeren in Meewind. De gemeente is hierin autonoom bevoegd. De provincie heeft een toezichthoudende rol.

Een positief besluit van de gemeente kan mede worden gebaseerd op het Klimaatakkoord van kabinet en gemeenten waarin de rol van gemeenten met betrekking tot klimaatbeleid en duurzame energie is vastgelegd.